Bóle wzrostowe u dzieci – leczyć czy czekać?

Jedną z dziecięcych dolegliwości związaną z dojrzewaniem są tak zwane bóle wzrostowe. Mogą one dotknąć dzieci od około 3 do 11 lat. Czas pojawienia się bóli wzrostowych i ich siła jest uzależniona od predyspozycji genetycznych i tempie rozwoju dziecka.  Jeśli chodzi o występowanie bóli wzrostowych – nie da się ich skategoryzować ze względu na płeć – zarówno chłopcy jak i dziewczynki są tak samo narażeni na ich odczuwanie.

To co ciekawe, nawet nastolatkowie mogą zmagać się z tą dolegliwością. Bóle wzrostowe najczęściej występują w nogach. W łydce, przedniej części uda lub za kolanami. Nasilenie dokuczliwych objawów występuje zazwyczaj wieczorem i trwa w nocy, nierzadko doprowadzając dziecko do wybudzenia ze snu. Bolesność nóg może osłabić radość dziecka i ograniczyć jego wieczorną aktywność. Może być marudne i płaczliwe.

Mimo przeprowadzenia wielu badań, przyczyna bóli wzrostowych nie jest znana.

Bóle wzrostowe – główne objawy

Głównym objawem tej przypadłości jest nieprzyjemne uczucie bólu występujące w dolnej części kończyny – kolanie, łydce i udzie. Czasem ból występuje miejscowo, czasem pokrywa swoją siłą całą powierzchnię łydki. Poruszanie nogami i zmiana pozycji nie przynosi dziecku ulgi. Ból pojawia się i znika, może występować codziennie, co tydzień lub kilka razy w tygodniu lub raz w miesiącu – jego pojawienia nie da się przewidzieć. To co dobre to fakt, że bóle wzrostowe znikają o poranku – dziecko budzi się w dobrej formie i nie odczuwa efektów wieczornych boleści. Ból wzrostowy nie utrudnia poruszania się  i nie nasila przy aktywności. Dodatkowym objawem, który może wystąpić u dziecka jest jeszcze bolesność głowy i ramion.

Jakie są tego przyczyny?

Przyczyny zjawiska opisanego jako bóle wzrostowe nie są znane. Do niedawna uważano, że występują one z uwagi na intensywny wzrost kości. Jednak kości nie rosną szybko – ich wzrost jest powolny i nie powoduje skutków bólowych – nawet w okresie skoków wzrostu. Niektóre dzieci borykają się z tą przypadłością nawet kilka lat. Statystycznie, większość przypadków bóli wzrostowych przechodzi w połowie okresu dojrzewania – u kilkunastolatków. Pośrednią przyczyną występowania opisanych dokuczliwości może być bardzo intensywna aktywność fizyczna – gra w piłkę, bieganie itp. Jednak nie jest to regułą.

Bóle wzrostowe mogą wynikać ze:

  • Złej postawy
  • Zmęczenia mięśni
  • Stresu

Większa aktywność fizyczna może wiązać się z nasileniem się bólów mięśniowych. Chociaż należy podkreślić, że ta zależność jest cechą indywidualną dziecka. Nieprawidłowe stanie, siedzenie lub zła postawa podczas chodu mogą powodować obciążenie niektórych mięśni ciała. Całkiem często ból nóg jest spowodowany płaskostopiem. Warto więc dbać o prawidłową postawę dziecka, kupować mu dobre, atestowane buty i jeśli zajdzie taka potrzeba – zapisać je na gimnastykę korekcyjną lub basen. Niektóre dzieci po dniu pełnym wrażeń i stresu mogą w ten sposób „odreagowywać ” trudy dnia.

Leczenie

Jeśli lekarz upewni się, że nie ma innych przyczyn występowania nawracającego bólu kończyn – można być spokojnym i łagodzić jedynie występujące objawy. Inne, poważniejsze problemy zdrowotne, które mogą powodować ból nóg to np. zapalenie stawów, które może dotknąć nawet małe dzieci. Dość istotnym problemem jest również wyjątkowo zła postawa, kolana X i płaskostopie. Również niektóre infekcje (takie jak zapalenie kości i szpiku) i niektóre wirusy mogą objawiać się występowaniem bolesności w dolnych partiach ciała dziecka.

Należy bezwzględnie podjąć porady lekarza jeśli ból występuje również w ciągu dnia lub jest związany z jedną stroną ciała. Warto również prosić o poradę jeśli dziecko ma gorączkę i wysypkę lub obrzęk i zaczerwienienie. Aby zdiagnozować bóle wzrostowe najpierw należy wykluczyć inne choroby.

Jeśli lekarz wykluczył inne przyczyny bólu, w przypadku dużych dolegliwości można podać środek przeciwbólowy (np. paracetamol) . Złagodzić ból może również masowanie bolesnego obszaru ciała, ciepła kąpiel lub ciepły kompres. Warto również aby lekarz wykluczył płaskostopie u dziecka – być może ono powoduje bolesność nóg.

Autor: Tomasz Walczyk

 

2 komentarze

  1. Trenerze pomóż Odpowiedz

    To utrapienie wielu młodych zawodników. U nas w klubie koszykówki 30 % dzieci ma takie objawy. Zalecamy odpoczynek by nie wdała się martwica.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.